• 09.10.2023 13:00

Dünyada, xüsusilə də Cənubi Qafqazda siyasi-hərbi vəziyyətin gərgin olduğu dönəmdə Azərbaycanın dövlət başçısı İlham Əliyevin qonşu Gürcüstana səfər etməsi, baş nazir İrakli Qaribaşvili ilə görüşməsi həm tarixi baxımdan, həm də çağdaş dövrün tələbləri prizmasından çox əhəmiyyətlidir.

Bu, ilk növbədə onu göstərir ki, olduqca gərgin bir geosiyasi platformada yerləşən Azərbaycan və Gürcüstan dövlətləri və xalqları arasındakı dostluq, qardaşlıq əlaqələri güclənir və möhkəmlənir. Belə görüşlər ölkələrimizin arasındakı problemlərin sıfır həddində qalmasını təmin edir, ölkələrin bir-birinə daha yaxın olmasına xidmət göstərir.

_106936234_0ed67b92-5dbb-4717-a84e-2922b8b64f26.jpg (97 KB)

Yadınızdadırsa, 5-6 il öncə hansısa məkrli mərkəzlərin təhriki ilə bir qrup naməlum mənşəli millətçi aktivistlər Azərbaycan-Gürcüstan sərhədindəki bir məbədə görə iki ölkə və xalq arasına nifaq salmaq istəyirdilər. Ancaq həm Gürcüstan rəhbərliyinin, həm də Azərbaycan hökumətinin birgə və ağıllı səyləri ilə həmin süni problem sakitcə həll edildi – necə deyərlər, kərə yağından qıl çəkən kimi bir şey oldu.
Ortaya səpilən nifaq toxumu ona görə cücərmədi ki, birincisi, Azərbaycan və Gürcüstan dövlətlərinin rəhbərliyi məsələyə rasional düşüncə ilə, haqq və ədalət prizmasından yanaşdılar və heç biri yanğın üstünə körüklə getmədi, ikincisi, xalqlarımız arasında tarixən mövcud olan mehriban qonşuluq və dostluq münasibətləri öz sözünü dedi. Biz heç zaman etnik-milli zəmində qonşularla münaqişənin tərəfdarı olmamışıq. bizə uzadılan əli hər zaman tutmuşuq, gürcülər də elə edib deyə, qarşılıqlı anlaşma həmişə yüksək səviyyədə olub.

Ermənilərlə münasibətimizin bəlli durumuna bu məsələdən yanaşsaq, problemin hansı tərəfdən qaynaqlandığını çətinlik çəkmədən təsbit etmək olar. Yəni biz qonşulara münasibətdə problemli toplum olsaydıq, onlara qarşı məkrli planlar qursaydıq, bu özünü gürcülərə münasibətdə də göstərərdi. Çünki biz əsrlərdir gürcülərlə də iç-içə yaşayırıq. Xeyli soydaşımız Gürcüstanın Borçalı mahalında yaşayır, eyni zamanda ölkəmizin şimal-qərb zonasında etnik gürcülərin icmaları var. Bu birgə yaşayış ötən əsrin 90-cı illərində ifrata varmış millətçilik dalğasına mətanətlə tab gətirdisə, demək, bundan sonra qarşılıqlı anlaşmaya, dinc, yanaşı yaşayışa elə bir ciddi təhlükə yoxdur.

Samtskhe-Javakheti_region_in_Georgia.svg.png (42 KB)

Eyni optimizmlə Gürcüstanda yaşayan ermənilərlə gürcülərin münasibəti xüsusunda danışmaq mümkün deyil. Hər ikisi eyni dinə mənsub olsa da, ermənilərlə gürcülərin arasında müəyyən nifaq ocaqları var, xüsusilə də Cavaxetiya bölgəsi zaman-zaman barıt çəlləyini xatırladır. Sadəcə, ermənilər Qarabağ məsələsini öz xeyirlərinə həll etmədən Cavaxetiyada gürcülərlə açılışmaq, yeni bir separatizm hərəkatı başlatmaq istəmədilər.

Yeri gəlmişkən, Gürcüstanda separatizm hərəkatına başlayaraq, Gürcüstan dövlətçiliyinə zərbə vurmayan yeganə kompakt toplum Azərbaycan türkləri oldu. Osetinlər də, abxazlar da, bir ara acarlar da Gürcüstanı ”milli mənzillər”ə parçalamaq təşəbbüsü göstərdilər, ona görə də hazırda Gürcüstan sovet dövründə olduğu qədər parlaq tərəqqidə deyil.

Azərbaycan öz qonşusunun dar ayaqda olmasından sui-istifadə etmədi, onun ərazi bütövlüyünü daima qeyd-şərtsiz dəstəklədi. Hətta 2008-ci ildə Gürvüstan Rusiya tərəfindən ciddi basqılara, blokadaya, hətta işğala məruz qaldığı vaxt bu ölkəyə çoxtərəfli yardımlar göstərdi. Bunu eks-prezident Mixail Saakaşvili azı 7-8 dəfə müxtəlif tribunalarda dilə gətirib.

şeavrali.jpg (5 KB)

Yəni Azərbaycan dövləti Gürcüstana münasibətdə mehriban qonşuluq prinsiplərinə daima riayət edib və onun müsbət qarşılığını görüb. Bu münasibətlərin bünövrəsi hələ ötən əsrin əvvəllərində qoyulsa da, sovet dövründə Ulu Öndər Heydər Əliyev və Eduard Şevardnadzenin dostluğu Gürcüstan-Azərbaycan münasibətlərinin yüksək səviyyə çatmasına əməli töhfə verib. Onlar SSRİ dövründə bir-biri ilə sıx təmasda olublar, ittifaq rəhbərliyində Cənubi Qafqazı birlikdə təmsil ediblər.

Cənubi Qafqazda qalıcı sülhün hələlik tam bərqərar olunmadığı bir dönəmdə Gürcüstan ən yaxın və ən etibarlı limandır. Ermənistan və Azərbaycan rəhbərliyi öz problemlərini oturub müzakirə etmək üçün dünyanın o başındakı paytaxtlara getmək zəhmətinə qatlaşmaya bilərlər, rəsmi Tiflis bu görüşlər üçün optimal şərait yaratmaq niyyətini dəfələrlə izhar edib. Azərbaycan tərəfi bu təşəbbüsü məmnunluqla qarşılayıb. Yəqin ki, yaxın vaxtlarda Azərbaycan və Ermənistan rəhbərliyinin görüşləri Gürcüstan paytaxtında keçiriləcək.

Cənubi Qafqazın bu iki ölkəsinin bir arada olması, anlaşması istər-istəməz Ermənistanı da “ümumi Qafqaz evi”nin sakini olmağa təhrik edəcək. Bu, Rusiyanın tərkibində muxtariyyat statusu olan digər Şimali Qafqaz xalqları üçün də cəlbedici mərkəz rolu oynamalıdır. Ümumilikdə planetin ən gözəl guşələrindən olan Qafqaz regionu həm turizm, həm faydalı qazıntılar, həm də kənd təsərrüatı baxımından unikal imkanlara sahib olmasıyla böyük tərəqqi potensialı daşıdğı üçün ona lazım olan ən böyük faktor sülh və əmin-amanlıqdır. Bu nailiyyət bütün Qafqazın çiçəklənməsinə səbəb ola bilər. Bunun etibarlı lokomotivi isə Azərbaycan və Gürcüstandır.

irakilham.jpg (307 KB)

Bu baxımdan Gürcüstan və Azərbaycan arasında əməkdaşlığın dərinləşməsi istiqamətində ciddi layihələr var. Azərbaycan Gürcüstanın yeni infrastruktur layihələrinin yaranmasında iştirak etməyə hazırdır. Bilindiyi kimi, dövlətimiz Anakliya limanı və Kulevi limanı əməkdaşlığını daha da gücləndirəcək. Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolunun yükdaşıma qabiliyyətinin 5 dəfədən çox artırılması da nəzərdə tutulur.

Ümumiyyətlə, Gürcüstan mehriban qonşuluq prinsiplərinə sadiq qalması ilə enerji resurslarının tranzitinin, eləcə də kommunikasiya xətlərinin öz ərazisindən keçməsindən çox faydalanır. Halbuki Ermənistan Azərbaycana qarşı məkrli siyasət yeritməsəydi, o xətlərin azı yarısı Ermənistan ərazisindən keçəcəkdi.

İndinin özündə ermənilər İqdır-Naxçıvan-Bakı yolunun Ermənistan ərazisindən keçməsinə aktiv müqavimət göstərməklə bu ölkə özünü daha bir transmilli layihədən kənarda qoyur. Gürcüstan isə bu cür layihələrdən öz milli mənafeyi üçün bacarıqla istifadə edir.

Bir sözlə, şair Səməd Vurğunun sovet dövründə məşhur olan bir şeirinin sözlərini xatırlayaq. O beləydi:

“Daha da birləşib olsunlar bir can,
Yoldaş Azərbaycan, hinger Hayastan.
Bir də amxanoqo qızıl Gürcüstan.

Budur, qızıl Gürcüstanla qızıl Azərbaycan bir yerdədir, Hayastan isə hələlik axmaqcasına “amxanoqo” olmaq istəmir.

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Əhaliyə sarı və narıncı XƏBƏRDARLIQ – İyunun 19-u…

Əhaliyə sarı və narıncı XƏBƏRDARLIQ – İyunun 19-u…

İyunun 19-u axşamdan başlayaraq 20 və 21-də bəzi rayonlarda küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı və narıncı xəbərdarlıq edilib. Proses.az xəbər…
“Allah mənə övladımın olmasını göstərməsin” – VİDEO

“Allah mənə övladımın olmasını göstərməsin” – VİDEO

“İndi mənim 47 yaşım var. Övladın başına daş düşsün. (Bu sözlərdən sonra müğənni Niyam Salaminin mikrofonu səs rejissoru tərəfindən söndürülüb).…
Azərbaycanda maraqlı evlilik təklifi – VİDEO

Azərbaycanda maraqlı evlilik təklifi – VİDEO

Azərbaycanda gənc oğlan sevgilisinə maraqlı evlilik təklifi edib.  Proses.az yenisabah.az-a istinadən xəbər verir ki, yaxınlarını ətraflarına toplayan cütlüyün xoşbəxt anları…
Vardanyanın taleyi bizi maraqlandırmır

Vardanyanın taleyi bizi maraqlandırmır

Rəsmi Moskvanı Qarabağdakı keçmiş qondarma qurumun “dövlət naziri” Ruben Vardanyanın taleyi maraqlandırmır. Proses.az APA-ya istinadən bildirir ki, bu barədə Rusiya…
Baqrat külli miqdarda yeyintidə ittiham olundu

Baqrat külli miqdarda yeyintidə ittiham olundu

İşgəncədən, həbsdən, hətta ölümdən də qorxmuram. Proses.az publika.az-a istinadən xəbər verir ki, bu fikirləri arxiyepiskop Qalstanyan iyunun 19-da keçirdiyi mətbuat…
Nigar Şabanova qızının sağalması üçün TÖVBƏ EDİBMİŞ

Nigar Şabanova qızının sağalması üçün TÖVBƏ EDİBMİŞ

“Qızım Nəfisə ilə bir ildir böyük mübarizə apardıq. Nadir xəstəliklərdən idi. Bu da bizimlə bir ömür gedəcək. Müəyyən iynələr var…
Məşhur azərbaycanlı cütlük BOŞANIR

Məşhur azərbaycanlı cütlük BOŞANIR

İnstagramda “Hemistyle” ləqəbi ilə tanınan bloger Həmidə Hacıyeva əri İsmayıl Hacıyevdən boşanır. Proses.az Sfera.az-a istinadən xəbər verir ki, o, bu…
Qızlara verdiyi suallar azərbaycanlı fenomenin başına BƏLA OLDU – FOTO

Qızlara verdiyi suallar azərbaycanlı fenomenin başına BƏLA OLDU –…

Türkiyənin İstanbul şəhərində “Instagram” sosial media platformasında çəkdirdiyi videolarda gənc qızlara mikrofon uzadıb nalayiq suallar verən “Cekaxs” ləqəbli şəxs saxlanılıb.…
Putindən maraqlı ETİRAF: “Qulaqlarıma toxunmağa qorxurdum, fikirləşirdim, qırılacaq”

Putindən maraqlı ETİRAF: “Qulaqlarıma toxunmağa qorxurdum, fikirləşirdim, qırılacaq”

Rusiya Prezidenti Vladimir Putin Uzaq Şərq sakinləri ilə görüşdə Yakutiyaya səfərini xatırlayıb. Proses.az oxu.az-a istinadən xəbər verir ki, o, həmin…
Mina problemindən ən çox əziyyət çəkən ölkələrdənik – Hikmət Hacıyev

Mina problemindən ən çox əziyyət çəkən ölkələrdənik – Hikmət…

Azərbaycan mina problemindən dünyada ən çox əziyyət çəkən ölkələrdən biridir. Proses.az Trend-ə istinadən bildirir ki, bu barədə Azərbaycan Respublikası Prezidentinin köməkçisi…
Tərkibində bakteriya aşkarlanan dondurmalar niyə satışdadır? – AÇIQLAMA – FOTO

Tərkibində bakteriya aşkarlanan dondurmalar niyə satışdadır? – AÇIQLAMA –…

Azərbaycan Qida Təhlükəsizliyi Agentliyinin (AQTA) ticarət şəbəkələrində satılan dondurmalarla bağlı monitorinqinin nəticələrinə görə, bir sıra firmalara məxsus dondurmaların tərkibində nöqsanlar…
Vəzifəli şəxs faciəvi şəkildə ÖLDÜ

Vəzifəli şəxs faciəvi şəkildə ÖLDÜ

Türkiyədə hakim partiyanın (AKP)  Aydınlar rayonu bələdiyyə sədri Tacettin Karamercan həlak olub. Proses.az Sfera.az-a istinadən xəbər verir ki, bələdiyyə sədri avtomobili…
İtkin düşən məktəbli qızı öldürüb quyuya atıblar – FOTO

İtkin düşən məktəbli qızı öldürüb quyuya atıblar – FOTO

Rusiyanın Kemerovo vilayətinin Kuzbass şəhərində itkin düşən qızın meyiti quyuda tapılıb. Proses.az lent.az-a istinadən bildirir ki, 12 yaşlı məktəblinin meyiti…
“Övladlarım üçün heç nə etməyəcəm” – VİDEO

“Övladlarım üçün heç nə etməyəcəm” – VİDEO

Əməkdar artist Bəhram Bağırzadə açıqlaması ilə diqqət çəkib. Milli.Az xəbər verir ki, “PodCast Baku”ya övladları barədə danışan aktyor onlara nə…
Təyyarədə qəribə OLAY: sərnişin polisi dişlədi

Təyyarədə qəribə OLAY: sərnişin polisi dişlədi

“British Airways” şirkətinə məxsus təyyarədə qadın sərnişinin qalmaqal salması nəticəsində bir neçə polis əməkdaşı yaralanıb. Proses.az lent.az-a istinadən bildirir ki, hadisə Lanzarotedən Qatvikə…